کبوتر
کبوتر یکی از عناصر نمادین بهکاررفته در تزئین علمهای آیین سوگواری عاشورا است که شکوه و معنویت این مراسم را دوچندان میکند. در گذشته، علمها بخشی از تجهیزات جنگی بودند، اما با ورود به تشریفات عزاداری، تغییر شکل دادند و به نمادهای آیینی ماندگار بدل شدند.
الهام از علمهای ایرانی
علمهای قدیمی دارای پایههایی بودند با کتیبههای مذهبی و نقشمایههایی چون دو اژدهای محافظ. فاصله میان زبانههای علم با اشیای فلزی تزئین میشد، از جمله کبوتر، طاووس، لاله و گنبد. بزرگترین نمونهها متعلق به تکیههای شهرهای مذهبی بود.
ردپای تاریخی کبوتر در علَم
قدیمیترین علمهای ایرانی اکنون در موزه توپکاپی استانبول نگهداری میشوند. این آثار در روزگار ترکمنهای آققویونلو و قرهقویونلو بهعنوان نشانه قبایل و دستههای مذهبی و سیاسی مورد استفاده قرار میگرفتند. برخی از آنها غنایم جنگی بودند که پس از تصرف تبریز توسط سپاه عثمانی به استانبول منتقل شدند و بعدها در عصر شاه اسماعیل صفوی، با رواج تشیع، وارد آیینهای عاشورایی شدند.
اثر هنری کبوتر گروه دستان
این اثر زیبا با الهام از یکی از کبوترهای میان زبانه یک علم ایرانی ساخته شده است؛ همان علمی که امروز در موزه توپکاپی نگهداری میشود. گروه هنری دستان آن را از جنس سفال مرغوب و در دو مرحله پخت کرده است: مرحله نخست با دمای ۸۵۰ درجه سانتیگراد، و سپس لعاب فیروزهای در پخت ۹۵۰ درجه سانتیگراد، که درخشش و اصالت را به آن بخشیده است.
نقد و بررسیها
هنوز بررسیای ثبت نشده است.